Ambliyopi, gözde meydana gelebilen sağlık sorunlarından biridir. Bu sağlık sorunu genellikle halk arasında göz tembelliği olarak bilinmektedir. Göz tembelliği, büyük görme sorunları yaratmasa da hastaların yaşam kalitelerinin düşmesine neden olabilir.
Kimi zaman donuk göz olarak da ifade edilebilen ambliyopi hastalığı ilerlediğinde istenilen düzeyde sağlıklı görmeyi de engelleyebilir. Genellikle bu hastalık iki gözde değil sadece tek gözde meydana gelir. İki gözün aynı anda hareket edememesi veya bir gözün diğerinden daha az görmesi gibi durumlarda ambliyopi hastalığından şüphelenmek mümkündür.
Gözlerinde herhangi bir sorun meydana gelen, görme kaybı hisseden veya gözlerden birinin diğerine göre kayması gibi durumlarda akla gelen ilk hastalık da ambliyopi olur. Peki, ambliyopi nedir? Ambliyopi belirtileri nelerdir? Ambliyopi tedavisi nasıl yapılır? Ambliyopi, yani göz tembelliğinden kurtulabilmek mümkün mü? Merak ettiğiniz tüm soruların cevapları ve daha fazlası için sizin için hazırladığımız yazımızı okumaya devam edebilirsiniz.
Ambliyopi Nedir?
Ambliyopi, günümüzde sıklıkla karşılaşılan göz hastalıklarından biridir. Vücudumuzdaki en değerli duyu organlarından biri olan gözde birçok sağlık sorunuyla karşılaşabilmek mümkündür. Bunlardan biri de göz tembelliği olarak bilinen ambliyopi hastalığıdır. Özellikle çocukluk döneminde göz tembelliği veya tıbbi adıyla ambliyopi sorunlarıyla karşılaşabilmek mümkündür. Çocuklarında bu sorunla karşılaşan ailelerin aklına gelen ilk soru ambliyopi nedir, sorusu olmaktadır.
Ambliyopi halk arasında göz tembelliği olarak bilinir ve kimi zaman da donuk göz olarak adlandırılır. Genellikle bu hastalığa sahip olan gözlerde kayma, şaşılık, görme problemleri ve benzer sorunlar meydana gelebilir. Özellikle göz tembelliği sıklıkla karşılaşılan problemlerden biridir. Özellikle küçük yaşlarda meydana gelen bu göz sağlığı sorunu meydana geldikten ilk 6 ay sonra çözülebilmektedir. Ancak süre 8 ile 9 ayı geçtikten sonra bu sağlık sorunu için uygulanacak olan tedavilerin başarıya ulaşma ihtimali düşüktür. Şaşılık problemiyle karşılaşan çocuklarda göz tembelliği meydana gelmemesi için uzmandan yardım almak gerekir. Aksi takdirde tedavisi mümkün olmayacak ambliyopi hastalığıyla karşı karşıya kalabilmek ve gözde belirli miktarlarda görme kaybı yaşayabilmek de mümkündür.
Aslında şaşılık, göz kayması ve benzer problemler daha çok ambliyopi hastalığını yani göz tembelliğini meydana getiren sorunlar arasında yer alır. Özellikle göz kayması, şaşılık ve benzer problemler olan kişilerde ve çocuklarda daha sonrasında ambliyopi problemi de meydana gelebilir. Bu da gözlerden birinin büyük oranda görme yetisini kaybetmesi anlamına gelir. Bu sebeple ambliyopi hastalığına karşı dikkatli olunmalı ve bu hastalığa sebebiyet verecek herhangi bir göz problemi meydana geldiğinde kesinlikle bir uzmanda yardım almak gerekir. Bununla birlikte ambliyopi hastalığını meydana getirebilecek birçok sorunla da karşılaşmak mümkündür. Her çocukta veya her bireyde meydana gelebilecek bu göz sağlığı problemi, farklı belirtiler gösterebilir.
Göz Tembelliği Neden Olur?
Göz tembelliği, günümüzde erken yaşta çocuklara sahip olan ailelerin sıklıkla karşılaştığı sağlık problemlerinden biridir. Erken yaşta tedavi edilebilen bu göz sağlığı probleminin meydana gelmesinin iki ana nedeni vardır.
Bunlardan ilki göz ile beyin arasındaki bağlantının zarar görmesidir. Zarar görmesinden ziyade bu bağlantının doğru bir şekilde gelişmediği çocuklarda göz tembelliği yani ambliyopi meydana gelmektedir.
Ambliyopinin meydana gelmesinin diğer sebepleri arasında ise şaşılık yer alır. Özellikle erken yaşlarda meydana gelen şaşılık tedavi edilmediğinde ambliyopi hastalığının oluşmasına sebep olur. Bu nedenlerin yanına göz kayması ve göz kapaklarında düşüklük de eklenebilir. Bu tip göz problemlerinin ardından oluşan ambliyopi erken dönemde tedavi edilmediğinde tek gözün tamamen olmasa da büyük oranda görme kaybı yaşamasına sebebiyet verebilir. Bu görme kaybı da gözlükle veya kontakt lens ile çözülemeyecek düzeydedir.
Ambliyopi Belirtileri Nelerdir?
Ambliyopi yani göz tembelliği genellikle erken çocukluk döneminde meydana gelen hastalıklarından biridir. Çocuklarının gözlerinde herhangi bir sorunla karşılaşan ailelerin de normal olarak ambliyopiden şüphelenmeli ve ambliyopi belirtileri nelerdir, sorusuna cevap aramaları fazlasıyla mümkündür. Ambliyopi hastalığının birçok belirtisi vardır. Bunlardan bazıları şu şekildedir;
1.Şaşılık
Şaşılık, ambliyopi hastalığının hem nedeni hem de belirtisi olabilir. Bu sebeple erken yaşlarda şaşılık yaşayan çocukların hiç vakit kaybetmeden göz doktoru muayenesinden geçirilmesi gerekir. İlerleyen şaşılık, gözün büyük oranda görme problemleri yaşamasına sebep olabilir. Bu nedenle şaşılık kendini ilk göstermeye başladığı anda ambliyopiden şüphelenebilmek mümkündür.
2. Göz kayması
Gözde kaymalar oluşması da ambliyopi belirtileri arasında yer alır. Gözün şaşılığın yanı sıra gözlerden birinin normalden yukarıda veya aşağıda konumlanması da göz tembelliği belirtileri arasında yer almaktadır. Bu durumla da karşılaşıldığında uzman doktor muayenesinden geçmek gerekebilir.
3. Gözde titreme (Nistagmus)
Gözde titreme yani tıp adıyla nistagmus da ambliyopi belirtileri arasında yer almaktadır. Ayrıca gözde oluşan bulanıklık veya görme kaybı da bu hastalığın belirtilerinden biridir.
Bu sebeple şaşılık, göz kayması, titreme ve görme kaybı yaşayan kimselerin göz doktorlarından destek alması ve hızlı bir şekilde tedavi olması gerekir. Aksi durumda ambliyopi hastalığı tedavi edilemez hale gelir ve gözlerden birinde büyük oranda görme kaybı oluşabilir.
Göz Tembelliği Egzersizleri Nelerdir? Hangi Egzersizler Yapılmalı?
Erken yaşlarda çocuklarda meydana gelen göz tembelliği probleminin tedavisi mümkündür. Ancak sadece uzmanlar tarafından uygulanacak tedavilerle de yetinmenin yanı sıra uygulanacak pek çok yöntemle çocuklar göz tembelliğinden daha çabuk bir şekilde kurtulabilir. Bu yöntemlerden ilki evde sıklıkla uygulanabilecek göz tembelliği egzersizleridir. Göz tembelliği tedavisine yardımcı göz tembelliği egzersizleri şu şekildedir;
- Baş parmak hariç tüm parmakları kaşların üzerine yerleştirin, ardından kaşları yukarıya doğru kaldırın. Sonrasında ise göz kapaklarını aşağıya indirmeye ve yukarıya kaldırmaya çalışın. Bu göz tembelliği egzersizini sık sık tekrar edin.
- İşaret parmağınızı burun köprüsünün altında olan kısma yerleştirin ardından parmağı yukarıya doğru hareket ettirin.
- İşaret parmağı veya diğer parmaklar yardımıyla kaşın altında yer alan göz çukuru kemiğini çok fazla bastırmadan sağa sola şeklinde ovun.
- Parmaklarınız yardımıyla şakaklarınıza bastırın ve saç köklerinize kadar yavaşça çekin. Bu hareketi en az 5 kez uygulayın.
Yukarıdaki göz tembelliği egzersizleri ile ambliyopi tedavisine destek olabilir ve tedavinin daha kısa süre içerisinde olumlu yanıt vermesine yardım edebilirsiniz. Ancak bu egzersizlerin sadece 1 kez değil hemen hemen her gün birkaç kez yapılması gerekmektedir. Aksi takdirde egzersizler fayda sağlamayacaktır.
Göz Tembelliğinin Tedavisi Var Mı?
Ambliyopi hastalığının yani göz tembelliğinin tedavisi günümüzde mümkündür. Ancak bu tedavide herhangi bir cerrahi yöntem kullanılmamaktadır. Eğer göz tembelliği göz kapağından veya şaşılıktan kaynaklıysa cerrahi yöntemler uygulanabilir. Bununla birlikte gözlük tedavisi ve kontakt lens tedavisi gerekli olması durumunda uygulanmaktadır.
Ancak göz tembelliği tedavisinin erken yaş çocuklukta yapılması gerekir. İlerleyen yaşlarda bu hastalığı tedavi edebilmek mümkün değildir. Ayrıca bu tedavide erken teşhis de önem taşımaktadır.
Ambliyopi Kaç Yaşına Kadar Tedavi Edilir?
Ambliyopi tedavisi genellikle 6 yaş altında başarılı sonuçlar vermektedir. Bu sebeple uzmanlar tedavi için bu yaş aralıklarını yani erken çocukluk dönemini önermektedir. Bununla birlikte 8 ile 9 yaş aralığına kadar da ambliyopi tedavisi yapılabilir. Ancak ilerleyen yaşlarda bu hastalığın tedavisi başarılı sonuçlara ulaşmamaktadır.
Ambliyopi yani göz tembelliğinden şüpheleniyorsanız ya da yukarıda belirtilen semptomlardan herhangi birinin sizde olduğunu düşünüyorsanız göz doktorunuza danışın ve detaylı bir muayene yaptırın. Eğer küçük yaşlarda çocuğunuz varsa mutlaka göz sağlığı kontrollerini düzenli olarak yaptırmayı unutmayın. Bu sayede meydana gelebilecek göz problemlerinin önüne geçebilirsiniz.
