Evden çıkarken lens kabını yanına alıp solüsyonu unutmak, gece geç saatte lensi çıkarıp elde doğru ürün olmadığını fark etmek ya da kısa bir yolculukta hazırlıksız yakalanmak çok sık yaşanan bir durum. Böyle anlarda akla gelen ilk soru net oluyor: Lens solüsyonu olmadan lens temizlenir mi? En kısa cevap hayır. Yeniden kullanılabilen lenslerin temizlenmesi, durulanması, dezenfekte edilmesi ve saklanması için uygun lens bakım ürünü gerekir. Musluk suyu, içme suyu, damıtılmış su, evde hazırlanan tuzlu karışım ya da tükürük güvenli bir alternatif sayılmaz. Steril salin de tek başına temizlik ve dezenfeksiyon için yeterli değildir, daha çok durulama amacı taşır.
Lens Solüsyonu Olmadan Temizlik Neden Doğru Kabul Edilmez?
Kontakt lens göz yüzeyiyle doğrudan temas eder. O yüzden temizlik kısmında küçük görünen bir hata bile ciddi rahatsızlığa dönüşebilir. Su ile temas eden lenslerde bakteri, mantar ve tedavisi zor kornea enfeksiyonlarıyla ilişkilendirilen mikroorganizmalar açısından risk artar. Tükürük de güvenli bir seçenek değildir, çünkü ağız içindeki mikroorganizmaları lens yüzeyine taşır. Evde hazırlanan tuzlu karışımlar ise steril kabul edilmez. Kısacası lensi berrak görünür hale getirmek, lensi güvenli hale getirmek anlamına gelmez. Görünürde temiz duran bir lens, mikrop taşıyor olabilir.
Solüsyon Yoksa O Anda Ne Yapmak Doğrudur?
Panik yapmadan hareket etmek çoğu zaman en iyi adımdır. Günlük tek kullanımlık lens takıyorsan en güvenli yol, o çifti çıkarıp atmak ve yeni bir çifte geçmektir. Günlük lensler tek kullanım içindir, temizlenip yeniden takılmak üzere üretilmez. Planlı değişimli aylık ya da iki haftalık lens kullanıyorsan ve uygun bakım ürünü elinde yoksa, lensi suya koyup bekletmek ya da farklı bir sıvıyla idare etmeye çalışmak iyi fikir değildir. Böyle bir durumda çoğu kişi için en güvenli yaklaşım, lensi tekrar takmamak ve yedek gözlüğe geçmektir.
Solüsyon Olmadığında Karar Nasıl Verilir?
-
Günlük tek kullanımlık lens kullanıyorsan çıkar ve at
-
Aylık ya da iki haftalık lens kullanıyorsan, uygun ürün yokken suyla yıkama deneme
-
Tükürük, ev tipi tuzlu su, içme suyu ya da damıtılmış su kullanma
-
Eski solüsyon üstüne yeni solüsyon ekleme
-
Lens kabını suyla çalkalama
-
Yedek gözlüğe geç ve uygun bakım ürününe ulaştığında yeni bir değerlendirme yap
-
Gözde batma, kızarıklık ya da bulanıklık varsa aynı lensi yeniden takma
En sık karıştırılan nokta da salin konusu. Steril salin, bazı ürünlerde durulama için kullanılabilir fakat tek başına temizlik ve dezenfeksiyon işini tamamlamaz. Bir başka sık hata da eski solüsyonun üstüne yeni ürün eklemek. O yöntem dezenfeksiyon gücünü düşürür. Lens kabı tarafında da su doğru seçenek değildir. Kutu, taze lens bakım ürünüyle çalkalanmalı ve temiz kâğıt ile kurulanmalıdır.
Lensi çıkardıktan ya da taktıktan sonra ağrı, belirgin kızarıklık, ışığa hassasiyet, bulanık görme, sulanma, akıntı ya da batma hissinde artış varsa beklemek doğru olmaz. Aynı lensi göze geri koymak da risk taşır. Uykuda lensle kalmak, suyla temas ettirmek ya da uygun ürün dışında bir sıvı kullanmak sonrasında gelişen şikâyetler daha dikkatli ele alınmalıdır. Gözde sıradan yorgunluk ile enfeksiyon başlangıcını evde ayırmak kolay değildir. O yüzden rahatsızlık kısa sürede geçmiyorsa lens kullanımına ara verip göz hekimi değerlendirmesi almak en güvenli yoldur. Rahat görmek isteyen çoğu kişi bazen pratik çözüm arıyor, bu çok doğal. Yine de lens bakımında en net kural değişmiyor: Uygun solüsyon yoksa temizleme denemesi yapmak yerine lensi kullanmamak çok daha doğru bir karar olur.
